دیدن این فیلم جرم است (فیلم): تفاوت میان نسخهها
imported>احترام سادات خاتمی نژاد بدون خلاصۀ ویرایش |
imported>احترام سادات خاتمی نژاد بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۴۵: | خط ۴۵: | ||
فیلم یادآور «آژانس شیشهای» است، با این تفاوت که قهرمان آن همچون نسخهای کاریکاتوری از حاج کاظم معرفی میشود و غیرت را منحصر به خود میداند. | فیلم یادآور «آژانس شیشهای» است، با این تفاوت که قهرمان آن همچون نسخهای کاریکاتوری از حاج کاظم معرفی میشود و غیرت را منحصر به خود میداند. | ||
=== نقد بدون ارائه راهحل === | ===نقد بدون ارائه راهحل=== | ||
به گفته منتقدان، «دیدن این فیلم جرم است» اگرچه در نقد برخی مسائل جدی توفیق دارد، اما هیچ گونه پیشنهاد روشن یا مسیر عملی برای برونرفت از مشکلات مطرحشده ارائه نمیکند. از این رو، منتقدان این اثر را مشابه مکالمهی میان راننده تاکسی و مسافر در طول مسیر دانستهاند؛ که بیش از آنکه به یک گفتوگوی تحلیلی عمیق شباهت داشته باشد، به بحثی سطحی و گذرا نزدیک میشود. پایان فیلم نیز با صحنهای نمادین همراه است که قصد دارد بر بیداری حس غرور ملی تأکید کند، هرچند تأثیر آن چندان پایدار و ماندگار جلوه نمیکند.<ref>[https://virgool.io/@amir_hosein_heydari/%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D8%AC%D8%B1%D9%85-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-ykirvskqoplj «دیدن این فیلم جرم است؟»، وبسایت ویرگول.]</ref> | به گفته منتقدان، «دیدن این فیلم جرم است» اگرچه در نقد برخی مسائل جدی توفیق دارد، اما هیچ گونه پیشنهاد روشن یا مسیر عملی برای برونرفت از مشکلات مطرحشده ارائه نمیکند. از این رو، منتقدان این اثر را مشابه مکالمهی میان راننده تاکسی و مسافر در طول مسیر دانستهاند؛ که بیش از آنکه به یک گفتوگوی تحلیلی عمیق شباهت داشته باشد، به بحثی سطحی و گذرا نزدیک میشود. پایان فیلم نیز با صحنهای نمادین همراه است که قصد دارد بر بیداری حس غرور ملی تأکید کند، هرچند تأثیر آن چندان پایدار و ماندگار جلوه نمیکند.<ref>[https://virgool.io/@amir_hosein_heydari/%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D8%AC%D8%B1%D9%85-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-ykirvskqoplj «دیدن این فیلم جرم است؟»، وبسایت ویرگول.]</ref> | ||
=== دیدگاه انحصاری به رویکرد نظامی === | ===دیدگاه انحصاری به رویکرد نظامی=== | ||
به عقیده منتقدان، کارگردان در «دیدن این فیلم جرم است»، پیشنهاد اتکای انحصاری به زور و نفی دیپلماسی را مطرح میکند؛ ترکیبی که از منظر حلوفصل منازعات و حفظ انسجام اجتماعی پیامدهایی تفرقهافکن دارد. در پایان فیلم، کارگردان دیدگاهی دربارهٔ حفظ استقلال کشور ارائه میدهد که مطابق با آن، برای حفظ «ناموس وطن»، باید با اتکا به نیروهای نظامی مانند سپاه و بسیج و استفاده از ابزارهای قدرت پیش رفت. از سوی دیگر، در این فیلم دیپلماسی بهمثابهٔ وادادگی تصویر شده است و دیپلماتها افرادی معرفی شدهاند که بیشتر نگران منافع کوتاهمدت هستند. بدین ترتیب، کارگردان بر استفاده از توان نظامی بهعنوان راهی برای مدیریت بحرانها تأکید میکند و تعامل و گفتگو را در حاشیه قرار میدهد.<ref>[https://www.irna.ir/news/83484390/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D9%86%D8%B4-%D8%AC%D8%B1%D9%85-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «فیلمی که دیدنش جرم است»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | به عقیده منتقدان، کارگردان در «دیدن این فیلم جرم است»، پیشنهاد اتکای انحصاری به زور و نفی دیپلماسی را مطرح میکند؛ ترکیبی که از منظر حلوفصل منازعات و حفظ انسجام اجتماعی پیامدهایی تفرقهافکن دارد. در پایان فیلم، کارگردان دیدگاهی دربارهٔ حفظ استقلال کشور ارائه میدهد که مطابق با آن، برای حفظ «ناموس وطن»، باید با اتکا به نیروهای نظامی مانند سپاه و بسیج و استفاده از ابزارهای قدرت پیش رفت. از سوی دیگر، در این فیلم دیپلماسی بهمثابهٔ وادادگی تصویر شده است و دیپلماتها افرادی معرفی شدهاند که بیشتر نگران منافع کوتاهمدت هستند. بدین ترتیب، کارگردان بر استفاده از توان نظامی بهعنوان راهی برای مدیریت بحرانها تأکید میکند و تعامل و گفتگو را در حاشیه قرار میدهد.<ref>[https://www.irna.ir/news/83484390/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D9%86%D8%B4-%D8%AC%D8%B1%D9%85-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «فیلمی که دیدنش جرم است»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | ||
=== نمایش فروپاشی غیرت و ماهیت انقلابی === | ===نمایش فروپاشی غیرت و ماهیت انقلابی=== | ||
منتقدان معتقدند در فیلم «دیدن این فیلم جرم است»، روحیه انقلابی در کشور از دست رفته و نوعی عافیتطلبی و بیغیرتی فراگیر حاکم شده است؛ تا آنجا که حتی نهادهای انقلابی و امنیتی در برابر هم قرار میگیرند. با این حال، کنش قهرمان فیلم تنها علیه یک گروگان دو تابعیتی بروز میکند، نه علیه حامیان یا تصمیمسازان اصلی. در طول روایت، این پرسش بیپاسخ میماند که اگر نظام تا این حد دچار فساد و بیعدالتی است و حتی شکایت از تعرض هم به جایی نمیرسد و مانند کاپیتالاسیون، سفارت بریتانیا پیگیر ماجراست؛ چرا قهرمان جوان همچنان خود را در خدمت به چنین سیستمی موظف میداند. منتقدان پاسخ فیلم را چیزی جز برجستهسازی یک نهاد خاص در برابر فساد دیگران نمیدانند.<ref>[https://www.irna.ir/news/83484390/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D9%86%D8%B4-%D8%AC%D8%B1%D9%85-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «فیلمی که دیدنش جرم است»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | منتقدان معتقدند در فیلم «دیدن این فیلم جرم است»، روحیه انقلابی در کشور از دست رفته و نوعی عافیتطلبی و بیغیرتی فراگیر حاکم شده است؛ تا آنجا که حتی نهادهای انقلابی و امنیتی در برابر هم قرار میگیرند. با این حال، کنش قهرمان فیلم تنها علیه یک گروگان دو تابعیتی بروز میکند، نه علیه حامیان یا تصمیمسازان اصلی. در طول روایت، این پرسش بیپاسخ میماند که اگر نظام تا این حد دچار فساد و بیعدالتی است و حتی شکایت از تعرض هم به جایی نمیرسد و مانند کاپیتالاسیون، سفارت بریتانیا پیگیر ماجراست؛ چرا قهرمان جوان همچنان خود را در خدمت به چنین سیستمی موظف میداند. منتقدان پاسخ فیلم را چیزی جز برجستهسازی یک نهاد خاص در برابر فساد دیگران نمیدانند.<ref>[https://www.irna.ir/news/83484390/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D9%86%D8%B4-%D8%AC%D8%B1%D9%85-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «فیلمی که دیدنش جرم است»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | ||
=== روایتی اغراقشده و دور از واقعیت === | |||
به گفته کارشناسان، تفاوت اصلی فیلم «دیدن این فیلم جرم است» با آثاری چون «آژانس شیشهای» و «لاتاری» در نوع سوژه آن است. در آثار یادشده، داستان بر پایه معضلات واقعی اجتماعی شکل میگیرد؛ در «آژانس شیشهای» تجربه یک کهنهسرباز پس از جنگ و چالشهای او در جامعه بازنمایی میشود و در «لاتاری»، مسئله مهاجرت دختران جوان برای سوءاستفادههای غیراخلاقی و پیامدهای تلخ آن به تصویر درمیآید.<ref name=":1">[https://www.filmovies.ir/%D9%86%D9%82%D8%AF-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D9%86-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D8%AC%D8%B1%D9%85-%D8%A7%D8%B3%D8%AA/ «نقد فیلم دیدن این فیلم جرم است»، وبسایت فیلموویز.]</ref> | |||
در «دیدن این فیلم جرم است»، موضوع بر پایه رخدادی غیرواقعی و کماعتبار بنا شده است؛ ماجرایی که در آن یک تبعه خارجی، در حالتی غیرهوشیار، به زنی چادری در خیابان حمله میکند؛ زنی که همسر فرمانده پایگاه بسیج است. این حادثه به شکلی غیرمتعارف موجب بروز بحران میشود و سپس داستان بهصورت اغراقآمیز به پیش میرود. چنین موقعیتی، به دلیل اغراق و دوری از بسترهای اجتماعی ملموس، بیشتر شبیه به یک طرح ساختگی جلوه میکند تا بازتاب یک معضل واقعی جامعه.<ref name=":1" /> | |||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
نسخهٔ ۱۲ مهر ۱۴۰۴، ساعت ۲۲:۴۰
دیدن این فیلم جرم است (فیلم سینمایی)؛
معرفی فیلم دیدن این فیلم جرم است
فیلم «دیدن این فیلم جرم است»، یک اثر درام و تریلر سیاسی به نویسندگی و کارگردانی رضا زهتابچیان، محصول سال 1397 سینمای ایران است[۱] که در مقایسه با آثار پیشین این ژانر، از جمله «آژانس شیشهای» ساخته ابراهیم حاتمیکیا، مورد توجه قرار گرفته است.[۲] این فیلم در سالهای اخیر با سرمایهگذاری و حمایت نهادهایی مانند اوج و حوزه هنری تولید شده و در مسیر فیلمهایی همچون «سیانور»، «ماجرای نیمروز» و «لاتاری» قرار میگیرد.[۳]
«دیدن این فیلم جرم است» به موضوعاتی همچون حمله به سفارت عربستان، بحثهای پیرامون سپاه، جلوههای تحجر و افراطگرایی در میان برخی نیروهای حزباللهی، نقد رویکرد دستگاه دیپلماسی و همچنین رواج پدیده آقازادگی وابسته به غرب اشاره میکند.[۴]
نامگذاری فیلم دیدن این فیلم جرم است
بهگفته کارگردان، عنوان فیلم برگرفته از دیالوگی در یکی از سکانسهای فیلمنامه بوده که بهدلیل محدودیت بودجه، امکان فیلمبرداری آن فراهم نشده است. با این حال، عنوان «دیدن این فیلم جرم است» بهعلت تناظر مضمونی با موضوع فیلم و جذابیت آن برای مخاطب عام، حفظ شده است. بهعقیده کارگردان، انتخاب این عنوان بهخاطر صراحت و شفافیتش، تصمیمی درست بوده است؛ چرا که اگر واقعاً دیدن این فیلم جرم بهحساب نمیآمد، اثر با دو سال بلاتکلیفی و مشکلات متعدد مواجه نمیشد.[۵]
عوامل فیلم دیدن این فیلم جرم است
نویسنده و کارگردان
فیلم «دیدن این فیلم جرم است» به نویسندگی و کارگردانی «رضا زهتابچیان» ساخته شده است و نخستین تجربه بلند سینمایی او بهشمار میآید. این اثر در زمان اکران با حواشی متعددی همراه بود و بهدلیل موضوع حساسیت برانگیزش با واکنشهای حمایتی و نقدهای جدی روبهرو شد. پیش از این، زهتابچیان کارگردانی فیلمهای کوتاه «مادر» و «خانه» را بر عهده داشته و در فیلم کوتاه «سرزمین مادری» نیز بهعنوان نویسنده و تدوینگر فعالیت کرده است.[۶]
بازیگران
در «دیدن این فیلم جرم است»، تعدادی از بازیگران شناخته شده سینمای ایران، از جمله مهدی زمینپرداز، امیر آقایی، لیندا کیانی، حسین پاکدل، حمیدرضا پگاه و محمود پاکنیت حضور دارند و به ایفای نقش پرداختهاند.[۷]
داستان فیلم دیدن این فیلم جرم است
داستان فیلم «دیدن این فیلم جرم است» روایتگر ماجرایی است که از تعدی یک تبعه بانفوذ انگلیسی به هانیه (لیندا کیانی) آغاز میشود. امیر (مهدی زمینپرداز)، همسر هانیه و فرمانده پایگاه بسیج شهید موسوی، پس از دستگیری این تبعه انگلیسی که از اعضای هیئت مدیره یک شرکت بزرگ فروش نفت است؛ او را مورد ضرب و شتم قرار میدهد. در ادامه، پسر آیتالله احتشام (حمیدرضا پگاه) که از آقازادههای وابسته به حاکمیت است، برای آزادی تبعه بازداشتشده به پایگاه میآید اما خود نیز به دست امیر زندانی میشود.[۸] با گسترش حضور نیروهای امنیتی، ماجرا پیچیدهتر شده و از یک انتقام شخصی به مسئلهای در سطح امنیت ملی تبدیل میشود.[۹]
روایت فیلم در فضای یک پایگاه بسیج شکل میگیرد؛ پایگاهی که به تعبیر کارگردان، با حضور افراد از اقشار مختلف، نمادی از میهن است. فضای حاکم بر این پایگاه یادآور شرایط جنگی بوده و کارگردان تلاش داشته در بستر این داستان، وضعیت خاص کشور در روزهای تأیید برجام را بازنمایی کند؛ شرایطی که به گفته او، مشابه یک جنگ سیاسی، اقتصادی و فرهنگی بوده است.[۱۰]
محور فیلم دیدن این فیلم جرم است
به گفته کارگردان، فیلم «دیدن این فیلم جرم است» در قالبی فلسفیاجتماعی به مسئله انتخابها و تصمیمگیری انسانها در مواجهه با ظالم و مظلوم میپردازد. محور اصلی اثر بر مفاهیمی چون دادخواهی، قانونگرایی و ضرورت مقابله با انواع ظلمهای اجتماعی، سیاسی و اقتصادی استوار است. روایت فیلم بهگونهای شکل گرفته که دوربین و زاویه نگاه آن، فارغ از تیپها یا وابستگیهای ساختاری شخصیتها، جانب کسانی را میگیرد که در کنار مظلوم ایستادهاند.[۱۱]
جوایز و نامزدیها
فیلم «دیدن این فیلم جرم است» در سی و هفتمین جشنواره فیلم فجر (۱۳۹۷ش) در بخش «نگاه نو» نامزد دریافت جایزه بهترین فیلم شد.[۱۲]
میزان فروش و مخاطبین فیلم دیدن این فیلم جرم است
در سال ۱۳۹۸ش تقاضای اکران نوروزی فیلم سینمایی «دیدن این فیلم جرم است» مطرح شد؛ اما اجازه نمایش نیافت. پس از آن نیز به دلیل عدم صدور پروانه نمایش با حاشیههایی روبهرو شد. در سال ۱۳۹۹ نیز بار دیگر برای اکران نوروزی درخواست داده شد که آن هم به نتیجه نرسید.[۱۳] سرانجام و بعد از دو سال، این فیلم سینمایی، در دوران اکران خود طی ایام کرونا بیش از ۸۶ هزار مخاطب را جذب کرد و با فروش یک میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومانی، در شمار فیلمهای پرفروش این دوره قرار گرفت.[۱۴]
واکنشها و حواشی فیلم دیدن این فیلم جرم است
واکنش مثبت
مهمترین خصلت فیلم پرکشش بودن آن است؛ به این معنا که مخاطب (از هر طیفی) تا آخر با فیلم همراه میماند و بعد از دیدن فیلم هم ذهنش درگیر است.[۱۱]
واکنش منفی
پیامهای اجتماعی فیلم
دیدگاهها دربارهٔ فیلم دیدن این فیلم جرم است
شباهت با «آژانس شیشهای»
فیلم یادآور «آژانس شیشهای» است، با این تفاوت که قهرمان آن همچون نسخهای کاریکاتوری از حاج کاظم معرفی میشود و غیرت را منحصر به خود میداند.
نقد بدون ارائه راهحل
به گفته منتقدان، «دیدن این فیلم جرم است» اگرچه در نقد برخی مسائل جدی توفیق دارد، اما هیچ گونه پیشنهاد روشن یا مسیر عملی برای برونرفت از مشکلات مطرحشده ارائه نمیکند. از این رو، منتقدان این اثر را مشابه مکالمهی میان راننده تاکسی و مسافر در طول مسیر دانستهاند؛ که بیش از آنکه به یک گفتوگوی تحلیلی عمیق شباهت داشته باشد، به بحثی سطحی و گذرا نزدیک میشود. پایان فیلم نیز با صحنهای نمادین همراه است که قصد دارد بر بیداری حس غرور ملی تأکید کند، هرچند تأثیر آن چندان پایدار و ماندگار جلوه نمیکند.[۱۵]
دیدگاه انحصاری به رویکرد نظامی
به عقیده منتقدان، کارگردان در «دیدن این فیلم جرم است»، پیشنهاد اتکای انحصاری به زور و نفی دیپلماسی را مطرح میکند؛ ترکیبی که از منظر حلوفصل منازعات و حفظ انسجام اجتماعی پیامدهایی تفرقهافکن دارد. در پایان فیلم، کارگردان دیدگاهی دربارهٔ حفظ استقلال کشور ارائه میدهد که مطابق با آن، برای حفظ «ناموس وطن»، باید با اتکا به نیروهای نظامی مانند سپاه و بسیج و استفاده از ابزارهای قدرت پیش رفت. از سوی دیگر، در این فیلم دیپلماسی بهمثابهٔ وادادگی تصویر شده است و دیپلماتها افرادی معرفی شدهاند که بیشتر نگران منافع کوتاهمدت هستند. بدین ترتیب، کارگردان بر استفاده از توان نظامی بهعنوان راهی برای مدیریت بحرانها تأکید میکند و تعامل و گفتگو را در حاشیه قرار میدهد.[۱۶]
نمایش فروپاشی غیرت و ماهیت انقلابی
منتقدان معتقدند در فیلم «دیدن این فیلم جرم است»، روحیه انقلابی در کشور از دست رفته و نوعی عافیتطلبی و بیغیرتی فراگیر حاکم شده است؛ تا آنجا که حتی نهادهای انقلابی و امنیتی در برابر هم قرار میگیرند. با این حال، کنش قهرمان فیلم تنها علیه یک گروگان دو تابعیتی بروز میکند، نه علیه حامیان یا تصمیمسازان اصلی. در طول روایت، این پرسش بیپاسخ میماند که اگر نظام تا این حد دچار فساد و بیعدالتی است و حتی شکایت از تعرض هم به جایی نمیرسد و مانند کاپیتالاسیون، سفارت بریتانیا پیگیر ماجراست؛ چرا قهرمان جوان همچنان خود را در خدمت به چنین سیستمی موظف میداند. منتقدان پاسخ فیلم را چیزی جز برجستهسازی یک نهاد خاص در برابر فساد دیگران نمیدانند.[۱۷]
روایتی اغراقشده و دور از واقعیت
به گفته کارشناسان، تفاوت اصلی فیلم «دیدن این فیلم جرم است» با آثاری چون «آژانس شیشهای» و «لاتاری» در نوع سوژه آن است. در آثار یادشده، داستان بر پایه معضلات واقعی اجتماعی شکل میگیرد؛ در «آژانس شیشهای» تجربه یک کهنهسرباز پس از جنگ و چالشهای او در جامعه بازنمایی میشود و در «لاتاری»، مسئله مهاجرت دختران جوان برای سوءاستفادههای غیراخلاقی و پیامدهای تلخ آن به تصویر درمیآید.[۱۸]
در «دیدن این فیلم جرم است»، موضوع بر پایه رخدادی غیرواقعی و کماعتبار بنا شده است؛ ماجرایی که در آن یک تبعه خارجی، در حالتی غیرهوشیار، به زنی چادری در خیابان حمله میکند؛ زنی که همسر فرمانده پایگاه بسیج است. این حادثه به شکلی غیرمتعارف موجب بروز بحران میشود و سپس داستان بهصورت اغراقآمیز به پیش میرود. چنین موقعیتی، به دلیل اغراق و دوری از بسترهای اجتماعی ملموس، بیشتر شبیه به یک طرح ساختگی جلوه میکند تا بازتاب یک معضل واقعی جامعه.[۱۸]
پانویس
منابع
- ↑ «دیدن این فیلم جرم است»، وبسایت فیلیمو.
- ↑ «نقد فیلم دیدن این فیلم جرم است»، وبسایت سرگرمی.
- ↑ ««دیدن این فیلم جرم است»؛ نقد و بررسی و هر آنچه باید درباره آن بدانید»، وبسایت فرارو.
- ↑ ««دیدن این فیلم جرم است»؛ فیلمی برای آتش به اختیارها/ دشمن شماره یک انگلیس است نه آمریکا»، خبرگزاری رویداد24.
- ↑ «گفتوگو با رضا زهتابچیان، کارگردان و نویسنده فیلم «دیدن این فیلم جرم است»»، شهرآرا نیوز.
- ↑ «رضا زهتابچیان»، وبسایت سلام سینما.
- ↑ «دیدن این فیلم جرم است»، وبسایت فیلیمو.
- ↑ «فیلمی که دیدنش جرم است»، خبرگزاری ایرنا.
- ↑ «دیدن این فیلم جرم است؟»، وبسایت ویرگول.
- ↑ ««دیدن این فیلم جرم است»؛ فیلمی برای آتش به اختیارها/ دشمن شماره یک انگلیس است نه آمریکا»، خبرگزاری رویداد24.
- ↑ ۱۱٫۰ ۱۱٫۱ «گفتوگو با رضا زهتابچیان، کارگردان و نویسنده فیلم «دیدن این فیلم جرم است»»، شهرآرا نیوز.
- ↑ «برندگان سی و هفتمین دوره جشنواره فیلم فجر مشخص شدند»، وبسایت زومجی.
- ↑ «فیلم «دیدن این فیلم جرم است» میلیاردی شد»، وبسایت سینما فارس.
- ↑ ««دیدن این فیلم جرم است» در اکران آنلاین میلیاردی شد»، خبرگزاری مهر.
- ↑ «دیدن این فیلم جرم است؟»، وبسایت ویرگول.
- ↑ «فیلمی که دیدنش جرم است»، خبرگزاری ایرنا.
- ↑ «فیلمی که دیدنش جرم است»، خبرگزاری ایرنا.
- ↑ ۱۸٫۰ ۱۸٫۱ «نقد فیلم دیدن این فیلم جرم است»، وبسایت فیلموویز.